Trước áp lực nâng cao năng suất, tối ưu chi phí và đáp ứng các yêu cầu ngày càng khắt khe về phát triển bền vững, mô hình nuôi tôm tuần hoàn nước đang trở thành xu hướng được nhiều doanh nghiệp và trang trại lựa chọn.
Kiểm soát môi trường nuôi – Chìa khóa giảm rủi ro
Trong nhiều năm qua, dịch bệnh vẫn là một trong những thách thức lớn nhất đối với nghề nuôi tôm. Các bệnh như đốm trắng, hoại tử gan tụy cấp (EMS/AHPND), EHP… thường xuất hiện khi môi trường ao nuôi biến động hoặc nguồn nước mang theo mầm bệnh từ bên ngoài. Bên cạnh đó, biến đổi khí hậu khiến thời tiết diễn biến thất thường, nhiệt độ và độ mặn thay đổi liên tục, làm gia tăng áp lực lên người nuôi trong việc duy trì môi trường ổn định.
Việc thường xuyên cấp và thay nước từ bên ngoài là biện pháp cải thiện chất lượng nước tại nhiều vùng nuôi
Ở nhiều vùng nuôi, việc thường xuyên cấp và thay nước từ kênh, rạch hay vùng cửa sông là biện pháp phổ biến nhằm cải thiện chất lượng nước. Tuy nhiên, giải pháp này cũng tiềm ẩn không ít rủi ro khi nguồn nước tự nhiên ngày càng chịu tác động từ ô nhiễm, chất thải sinh hoạt, hoạt động sản xuất và dịch bệnh từ các vùng nuôi lân cận. Mỗi lần cấp nước mới đồng nghĩa với việc ao nuôi có thể phải đối mặt với nguy cơ xâm nhập của vi khuẩn, virus và các tác nhân gây hại khác.
Thực tế cho thấy, môi trường nước ổn định là yếu tố quyết định sức khỏe và tốc độ sinh trưởng của tôm. Thay vì chỉ xử lý khi phát sinh sự cố, xu hướng nuôi hiện đại hướng đến việc chủ động kiểm soát ngay từ đầu thông qua quản lý chặt chẽ các chỉ tiêu như pH, độ kiềm, oxy hòa tan, hàm lượng chất hữu cơ và hệ vi sinh trong ao nuôi. Đây được xem là nền tảng quan trọng để giảm nguy cơ dịch bệnh, hạn chế tỷ lệ hao hụt và nâng cao hiệu quả sản xuất.
Môi trường nước ổn định là yếu tố quyết định sức khỏe và tốc độ sinh trưởng của tôm
Bên cạnh đó, việc tăng cường an toàn sinh học, hạn chế mầm bệnh xâm nhập từ bên ngoài và giảm phụ thuộc vào hóa chất, kháng sinh cũng đang trở thành yêu cầu tất yếu. Không chỉ giúp người nuôi giảm rủi ro trong từng vụ nuôi, những giải pháp này là hướng đi phù hợp với xu thế phát triển nuôi trồng thủy sản bền vững, khi các thị trường nhập khẩu ngày càng quan tâm đến yếu tố môi trường, truy xuất nguồn gốc và phát thải trong chuỗi sản xuất.
Hướng đi cho ngành tôm trong giai đoạn mới
Ngành tôm Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới, khi mục tiêu không chỉ là tăng sản lượng mà còn phải nâng cao chất lượng, giảm chi phí và đáp ứng các tiêu chuẩn phát triển bền vững. Điều đó đòi hỏi các mô hình nuôi phải từng bước chuyển đổi theo hướng ứng dụng công nghệ, tăng khả năng kiểm soát môi trường và sử dụng hiệu quả các nguồn tài nguyên.
Xuất phát từ nhu cầu nâng cao hiệu quả nuôi và giảm thiểu rủi ro dịch bệnh, Công ty TNHH Thức ăn Thủy sản GrowMax đã nghiên cứu và phát triển quy trình nuôi tôm tuần hoàn nước phù hợp với điều kiện sản xuất tại Việt Nam. Điểm cốt lõi của mô hình là xây dựng một hệ thống an toàn sinh học, trong đó nguồn nước được xử lý và tuần hoàn liên tục nhằm hạn chế tối đa sự xâm nhập của mầm bệnh từ môi trường bên ngoài.
Mô hình nuôi tôm tuần hoàn nước của Growmax
Mô hình nuôi tôm tuần hoàn nước của Growmax có những ưu điểm như: Không cần diện tích ao nuôi quá lớn; môi trường nước nuôi luôn ổn định giúp tôm khỏe mạnh, không bị lây nhiễm nguồn bệnh từ bên ngoài; hạn chế thay nước, chi phí xử lý giúp giảm thiểu đáng kể chi phí vận hành từ đó tăng năng suất và số vụ nuôi trong một năm. Đặc biệt trong suốt vụ nuôi hoàn toàn không sử dụng kháng sinh, thay vào đó là sử dụng các chế phẩm sinh học, nâng cao giá trị tôm nuôi và bảo vệ môi trường. Người nuôi tôm theo mô hình tuần hoàn nước của Growmax sẽ được các kỹ sư hướng dẫn thiết kế, vận hành, kỹ thuật sử dụng nguồn con giống, thức ăn, thuốc và chế phẩm sinh học chất lượng cao do chính các nhà máy Growmax sản xuất.
Thực tế cho thấy, nhiều hộ nuôi áp dụng mô hình tuần hoàn nước Growmax đã ghi nhận môi trường ao ổn định hơn, tỷ lệ sống được cải thiện và giảm đáng kể áp lực xử lý nước trong suốt vụ nuôi. Mặc dù hiệu quả còn phụ thuộc vào điều kiện cụ thể của từng vùng nuôi và trình độ quản lý của người vận hành, mô hình này đang cho thấy tiềm năng trở thành một giải pháp phù hợp đối với các khu vực thường xuyên chịu ảnh hưởng bởi dịch bệnh hoặc nguồn nước không ổn định.
Thu hoạch tôm nuôi theo mô hình tuần hoàn nước Growmax của gia đình chị Danh Ngọc Hoa
Chị Danh Ngọc Hoa, ngụ xã Vĩnh Hậu, huyện Hòa Bình, tỉnh Bạc Liêu (nay là xã Vĩnh Hậu, tỉnh Cà Mau) tiên phong ứng dụng mô hình này tại khu vực Bạc Liêu cũ, kết quả là 5 vụ nuôi thành công liên tục. Trong đó vụ gần nhất với diện tích nuôi 1.000 m2, chỉ sau hơn 3 tháng nuôi, chị Hoa đã thu về hơn 8 tấn tôm với cỡ 25 con/kg, lợi nhuận 750 triệu đồng.
Việc nhân rộng các mô hình tuần hoàn nước như Growmax sẽ góp phần giảm áp lực lên nguồn nước tự nhiên, hạn chế ô nhiễm môi trường và nâng cao hiệu quả kinh tế cho người nuôi./
