Con giống được xem là yếu tố nền tảng quyết định hiệu quả của cả vụ nuôi. Việc lựa chọn tôm giống khỏe mạnh, sạch bệnh và có nguồn gốc rõ ràng không chỉ giúp nâng cao tỷ lệ sống, tăng trưởng tốt mà còn giảm rủi ro dịch bệnh, tối ưu chi phí và tạo tiền đề cho một vụ nuôi thành công.
Con giống – “viên gạch đầu tiên” của vụ nuôi
Trong chuỗi giá trị ngành tôm, con giống có ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả của cả vụ nuôi. Thực tế cho thấy, không ít vụ nuôi thất bại bắt nguồn từ việc sử dụng con giống kém chất lượng. Tôm giống mang mầm bệnh hoặc sức khỏe yếu thường có khả năng kháng bệnh thấp, chậm lớn, tỷ lệ hao hụt cao và tiêu tốn nhiều thức ăn hơn. Ngược lại, lựa chọn được nguồn giống chất lượng sẽ giúp người nuôi giảm áp lực quản lý ao nuôi, hạn chế sử dụng thuốc và hóa chất, từ đó tối ưu chi phí và nâng cao hiệu quả kinh tế.

Con tôm giống có ảnh hưởng đến hiệu quả của cả vụ nuôi
Để lựa chọn được đàn giống tốt, người nuôi không nên chỉ dựa vào giá thành mà cần đánh giá trên nhiều tiêu chí. Trước hết, tôm giống phải có nguồn gốc rõ ràng, được sản xuất tại các cơ sở uy tín và đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kiểm dịch. Với tôm thẻ chân trắng, thả thường là P12-P15, có chiều dài 9-11mm (với tôm sú là P15-P20, chiều dài 15-18mm), kích cỡ đồng đều, không có dấu hiệu dị hình, râu thẳng kéo dài tới đuôi. Tôm giống có màu sắc sáng, bơi lội linh hoạt, phản xạ tốt.
Giai đoạn hiện nay khi dịch bệnh trên tôm diễn biến phức tạp, việc lựa chọn tôm giống đã được xét nghiệm và chứng nhận không mang các tác nhân gây bệnh nguy hiểm là yếu tố quan trọng giúp giảm thiểu rủi ro ngay từ đầu vụ.
Chủ động nguồn giống chất lượng cao
Bên cạnh việc nâng cao kỹ năng lựa chọn giống của người nuôi, việc phát triển hệ thống sản xuất giống trong nước cũng đang trở thành một trong những ưu tiên của ngành tôm Việt Nam. Hiện nhiều doanh nghiệp đã đầu tư mạnh vào công nghệ sản xuất giống, từng bước nâng cao chất lượng con giống và giảm sự phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu.

Ngâm túi chứa tôm giống trong ao từ 20-30 phút trước khi thả giống
Trong đó, vùng biển Tuy Phong (Bình Thuận) được các nhà khoa học đánh giá là một trong những khu vực có điều kiện lý tưởng nhất để nuôi thuần dưỡng tôm bố mẹ và sản xuất tôm giống tại Việt Nam. Khu vực này hội tụ nhiều yếu tố thuận lợi về vị trí địa lý cùng các điều kiện thủy lý, thủy hóa ổn định, tạo môi trường phù hợp cho quá trình sinh trưởng và phát triển của tôm bố mẹ.
Tận dụng những lợi thế này, nhiều doanh nghiệp đã đầu tư xây dựng các trung tâm sản xuất giống quy mô lớn. Đơn cử, Công ty Tôm giống GrowMax phát triển khu sản xuất trên diện tích khoảng 2 ha, với công suất có thể cung ứng ra thị trường khoảng 2 tỷ con tôm giống chất lượng cao mỗi năm. Việc đầu tư bài bản từ khâu chọn lọc tôm bố mẹ, kiểm soát môi trường đến ứng dụng công nghệ trong sản xuất góp phần nâng cao chất lượng con giống, đáp ứng nhu cầu ngày càng lớn của thị trường.

Trang trại con tôm giống do Growmax đầu tư tại Bình Thuận
Theo các chuyên gia, nhu cầu tôm giống phục vụ nuôi tôm nước lợ tại Việt Nam mỗi năm vào khoảng 150 – 155 tỷ con, tương đương khoảng 260.000 tôm bố mẹ. Tuy nhiên, nguồn tôm bố mẹ trong nước vẫn còn hạn chế và ngành vẫn phụ thuộc lớn vào nhập khẩu, đặc biệt đối với tôm thẻ chân trắng.
Khi người nuôi ưu tiên các nguồn giống khỏe mạnh, sạch bệnh và có khả năng truy xuất nguồn gốc, kết hợp với sự đầu tư của doanh nghiệp vào công nghệ sản xuất giống và chủ động nguồn tôm bố mẹ, ngành tôm Việt Nam sẽ có nền tảng vững chắc để nâng cao năng suất, gia tăng giá trị và phát triển bền vững trong những năm tới./.

